Totaalaanpak Parkeren Giethoorn

Giethoorn is een van de bekendste toeristische plekken van Nederland en zeker van onze gemeente Steenwijkerland. Elk jaar komen er meer dan 1,5 miljoen bezoekers, met name in de lente en zomer. Door de groeiende stroom van toeristen komen de leefbaarheid, bereikbaarheid en veiligheid in het dorp onder druk te staan.

Parkeerproblemen 

Hoewel er in het dorp meer dan 2000 openbare én privéparkeerterreinen zijn, is er vooral in bepaalde delen van het dorp toch een parkeerprobleem. Vaak willen bezoekers zo dicht mogelijk bij het centrum parkeren, bij het Binnenpad of de Dorpsgracht. Dat leidt tot fout parkeren in woonstraten, in de berm en tot opstoppingen in het verkeer.

Voor bewoners betekent dit dat hun straat vaak vol staat. Er is weinig plek om bij hun huis te parkeren. Ze voelen zich minder in controle over hun leefomgeving. Hulpdiensten kunnen op sommige plekken moeilijk bij noodgevallen komen. Voor bezoekers is het vaak onduidelijk waar en hoe ze mogen parkeren. Daardoor rijden ze langer rond en raken ze gefrustreerd.

Brede aanpak parkeren

Tot nu toe zijn er al maatregelen genomen, zoals het instellen van inrijverboden, vergunningen of borden. Maar deze oplossingen zijn juridisch zwak, lastig uit te leggen en niet effectief genoeg.
Daarom is in 2023 een nieuwe, brede aanpak gestart: de Totaalaanpak Parkeren Giethoorn. Dit gebeurt vanuit het programma Duurzaam Beleefbaar Toerisme en sluit aan op de Strategische Mobiliteitsvisie van de gemeente. Het doel is om de parkeersituatie blijvend te verbeteren, met een goede balans tussen de belangen van bewoners en bezoekers.

Doelen nieuwe parkeerbeleid

Het belangrijkste doel van deze totaalaanpak is om te komen tot een duurzaam, uitvoerbaar en toekomstbestendig parkeersysteem voor Giethoorn. Het systeem moet passen bij de bijzondere situatie van het dorp: een drukbezochte toeristenplek én een woonplaats. Er zijn twee hoofddoelen:

  1. Bewoners beter beschermen: we willen genoeg, toegankelijke en goed geregelde parkeerplekken voor bewoners.
  2. Bezoekers beter organiseren: we willen dat bezoekers goede informatie krijgen, duidelijke routes volgen en gebruik maken van gereguleerde parkeerplekken.

Deze doelen helpen ook mee aan andere ambities van de gemeente, zoals:

  • verkeersveiligheid verbeteren,
  • de leefomgeving fijn houden,
  • ruimte goed gebruiken,
  • en toerisme duurzaam laten groeien.

Dit sluit aan bij vastgestelde visies en ambities binnen:

  • Groenblauw Hart,
  • Toekomstvisie Giethoorn,
  • Strategische Mobiliteitsvisie van Steenwijkerland.
Maatregel 1 - Extra parkeerplaatsen voor bewoners

We hebben onderzocht waar er in Giethoorn te weinig parkeerplekken zijn voor bewoners. Dit hebben we gedaan met metingen en gesprekken met bewoners. Daaruit blijkt dat er in ieder geval extra parkeerplekken nodig zijn op drie plekken:

  • Frensensteeg Noord
  • Frensensteeg Zuid
  • Kloostersteeg

In totaal willen we op deze plekken ongeveer 66 nieuwe parkeerplekken maken.

Frensensteeg Noord en Zuid

De plannen voor de Frensensteeg Noord zijn al uitgevoerd. In Frensensteeg Zuid, dichtbij het Zuiderpad, komen er 16 parkeerplaatsen. De wijziging van het bestemmingsplan is in behandeling. We verwachten eind dit jaar klaar te zijn met de procedures. Daarna kunnen we starten met de aanleg.

Kloostersteeg

Voor de parkeervoorziening bij de Kloostersteeg is nog meer voorbereiding nodig. Daarvoor moet eerst grond worden aangekocht. Deze locatie wordt ingericht als bewonersparkeren. In de toekomst kan hier een vergunningensysteem worden ingevoerd. Eerst doen we onderzoek naar de ruimtelijke en juridische mogelijkheden. We voeren ook gesprekken met grondeigenaren.
De nieuwe parkeerplaatsen worden in 2025 en 2026 aangelegd.

Maaiensteeg

Bij de Maaiensteeg zijn al 6 parkeerplekken opnieuw ingericht met groenvoorzieningen.

Maatregel 2 - Systeem met parkeervergunningen voor bewoners

Een belangrijk onderdeel van de aanpak is een systeem met parkeervergunningen voor bewoners. In meerdere straten vragen bewoners om een systeem waarmee zij beschermd kunnen parkeren. Het doel is dat toeristen niet meer parkeren in woonwijken, zonder dat dit problemen veroorzaakt in andere delen van het dorp.

Voor zo'n systeem is een officiële regel (verordening) nodig. Die wordt nu voorbereid voor de hele gemeente Steenwijkerland. Dit is nodig omdat ook in andere dorpen de parkeerdruk toeneemt. We zijn nu bezig met:

  • Het opstellen van een Programma van Eisen
  • Gesprekken met bewoners
  • Onderzoek naar wat technisch en juridisch mogelijk is

De reacties zijn verschillend. Veel bewoners zijn positief, maar alleen als het echt helpt: bijvoorbeeld doordat er meer plekken zijn en er goed wordt gecontroleerd. Er zijn ook zorgen over de kosten, de praktische uitvoering en of het tot nieuwe problemen in de wijk leidt.

We verwachten dat we het systeem vanaf 2026 stapsgewijs gaan invoeren. Eerst moet de gemeenteraad nog een besluit nemen, en moeten we de regels vaststellen.

Maatregel 3 - Minder auto's op Kerkweg/Binnenpad en nieuwe toegangsweg

Veel bewoners willen dat er minder auto’s en touringcars rijden over de Kerkweg en het begin van het Binnenpad. Deze route is nu populair bij zowel bewoners als toeristen. Maar de weg is smal en kwetsbaar, en ligt in een beschermd deel van het dorp. Op drukke dagen levert dit gevaarlijke situaties op, vooral voor voetgangers en fietsers.

Nieuwe toegangsweg

Daarom willen we het gebied leefbaarder, gastvrijer en veiliger maken, vooral voor voetgangers en fietsers. Ook past dit beter bij het karakter van Giethoorn. We willen hier met een vernieuwde inrichting beter op aansluiten.
Om het (bezoekers)verkeer goed te blijven regelen en organiseren, ligt er een voorstel voor een nieuwe toegangsweg naar parkeerterrein P1 Middenbuurt (bij ’t Vonder). Dit plan staat ook in de visie 'Groen Blauw Hart Giethoorn'.

We hebben verschillende varianten onderzocht. Daarbij is gekeken naar:

  • ruimtelijke kwaliteit
  • verkeersveiligheid
  • bereikbaarheid
  • draagvlak bij bewoners en ondernemers

Meer rust en veiligheid

In 2025 zijn de onderzoeksresultaten gepresenteerd. In het najaar besluiten we welke oplossing we toepassen.
Deze maatregel is ingrijpend. Zowel civiel technisch, maar ook vanwege grondaankopen. Daarom is de uitvoering gepland voor de middel- tot lange termijn (2026–2028).
Toch is deze maatregel belangrijk. De maatregel zorgt voor meer rust en veiligheid voor bewoners. Bezoekers kunnen dan op een andere manier het dorp bereiken.

Maatregel 4 - Slim parkeerverwijssysteem (DPVS)

In Giethoorn zijn veel parkeerplaatsen. Toch rijden veel bezoekers rond op zoek naar een plek. Dat komt door een gebrek aan duidelijke informatie en omdat er geen duidelijk systeem is dat laat zien waar plek is. Dit zorgt voor extra verkeer, foutparkeren en overlast.

Informatie over vrije parkeerplekken

Daarom komt er een dynamisch parkeerverwijssysteem (DPVS). Dit systeem geeft bezoekers al op de provinciale weg (N334) informatie over vrije parkeerplekken. De informatie komt van digitale borden die zijn gekoppeld aan systemen die bijhouden hoeveel auto's er op elk terrein staan. De gemeente werkt hiervoor samen met de provincie en eigenaren van particuliere parkeerterreinen.
Het systeem bestaat uit meer dan 20 borden. Dit is een hybride systeem:

  • Langs de N334 staan dynamische borden die per zone laten zien of er plek is (VOL of VRIJ).
  • Binnen de zones staan extra borden die verwijzen naar specifieke parkeerplaatsen.

Er zijn drie soorten borden: volledig digitaal, deels digitaal, en statisch. Eind 2024 zijn de aanbesteding en de vergunningsprocedures al gestart. In de zomer van 2025 begint de aanleg.

Minder foutparkeren

Dit systeem maakt het rustiger op drukke plekken in het dorp en helpt en om bijvoorbeeld foutparkeren in de berm te voorkomen. Samen met informatie op navigatie apps en websites zorgt dit systeem voor meer overzicht en duidelijkheid voor bezoekers.

Maatregel 5 - Aanpassen ingang centrum en herinrichting P1

De huidige ingang van het centrum van Giethoorn, bij parkeerterrein P1 en de Bartus Warnersweg, is onoverzichtelijk. Verkeer van bezoekers, bewoners en bussen komt daar samen. Dit zorgt voor onveilige situaties, vooral bij de supermarkt, brandweer, het Kulturhus en de wijk achter P1.

Aanleg rotonde

Ook rond het Kulturhus en het zuidelijk deel van het centrum is het vaak druk. Er is sprake van opstoppingen, rommelig parkeren en onduidelijke verkeersstromen. Hoewel er nog geen concreet plan ligt zoals bij andere maatregelen, is dit wél een belangrijk aandachtspunt. Er is een idee om bij de T-splitsing een rotonde aan te leggen met twee wegen:

  • één voor bezoekers (naar P1 en P2),
  • en één voor bewoners en bestemmingsverkeer.

Ook wordt gekeken naar:

  • een nieuwe plek voor busparkeren (meer naar het oosten),
  • meer groen en betere fietsvoorzieningen,
  • en misschien een zonnedak boven de parkeerplekken.

Nieuwe dorpsingang

Het doel is een nieuwe dorpsingang te maken die gastvrij, overzichtelijk en veilig is. Daarvoor worden ook de parkeerplekken opnieuw ingedeeld en de looproutes voor voetgangers verbeterd. Dit gebeurt in overleg met bewoners, horeca, instellingen en grondeigenaren. Omdat dit gebied complex is en meerdere belangen raakt, gebeurt het in stappen:

  • Op korte termijn wordt de verkeerssituatie veiliger gemaakt.
  • Op middellange termijn (2026–2028) wordt het hele gebied aangepakt.

We moeten hiervoor ook grond aankopen, de gesprekken met grondeigenaren zijn al gestart. Deze nieuwe ingang moet een goede balans vinden tussen:

  • gastvrijheid voor bezoekers,
  • een fijne leefomgeving voor bewoners,
  • en goede bereikbaarheid van belangrijke plekken zoals het Kulturhus.

Kulturhus belangrijk

Het Kulturhus is een belangrijk gebouw voor het dorp. Daarom wordt de aanpak van dit gebied gekoppeld aan bredere plannen voor de ontwikkeling van Giethoorn. In 2025–2026 wordt onderzocht wat er precies kan. Daarna maken we een plan dat kan starten in 2027.

Maatregel 6 - Aanpak van foutparkeren in de berm

Op drukke dagen parkeren bezoekers hun auto in de bermen van de Kerkweg, De Deukten, De Bramen en De Landije. Ook langs de Bartus Warnersweg gebeurde dit eerder vaak. Dit is slecht voor het landschap en kan gevaarlijke situaties opleveren. Door het ontbreken van stoepen of fietspaden, voelen bewoners, vooral gezinnen en ouderen, zich onveilig.

In 2024 heeft de gemeente al maatregelen genomen door het planten van struiken op plekken waar mensen parkeerden. Dat heeft deels geholpen, maar het probleem is verschoven naar andere plekken. Daarom kijken we per locatie wat het beste werkt. Mogelijke maatregelen zijn:

  • uitbreiding van parkeerverboden,
  • het aanleggen van greppels of het plaatsen van paaltjes,
  • én meer en strengere handhaving.

Het doel is om structureel foutparkeren in de berm te voorkomen en de verkeersveiligheid te verbeteren. In combinatie met het parkeerverwijssysteem (DPVS) ontstaat er zo een goed werkend en duidelijk systeem.

Maatregel 7 - Betere parkeersituatie bij de Molenweg en omgeving

In de buurt van de Molenweg, Brinklaan en De Landije is parkeren lastig. Zowel bewoners als bezoekers gebruiken dezelfde plekken. Op drukke dagen is er niet genoeg ruimte. Dit zorgt voor problemen. Bovendien ligt dit gebied bij het beschermde dorpsgezicht én bij plekken waar misschien nieuwe huizen komen.

Tijdelijk parkeerterrein

Om het probleem op korte termijn te verlichten, zal er een tijdelijk parkeerterrein aangelegd worden aan de overkant van De Landije. De gemeente overlegt hierover met de eigenaren van de grond. Er zijn meerdere ontwerpen gemaakt, met maximaal 50 parkeerplekken. Daarbij wordt goed gelet op hoe het terrein past in het landschap.

De gemeente onderzoekt ook of dit nieuwe terrein kan worden opgenomen in het bredere plan 'Groenblauw Hart voor Giethoorn'. In dat plan gaat het niet alleen over parkeren, maar ook over woningen, recreatie en natuur. De komende jaren werkt de gemeente dit plan verder uit.

Maatregel 8 - Betalen voor parkeren (voor bezoekers)

Op 4 februari 2025 is aan de gemeenteraad een voorstel gedaan om betaald parkeren voor bezoekers in te voeren. Omdat meerdere politieke partijen daar tegen waren, is het voorstel ingetrokken. Het plan wordt voorlopig niet verder uitgewerkt.

Maatregel 9 - Slimme mobiliteit (Smart Mobility)

De samenleving, en ook ons verkeer, wordt steeds digitaler en ‘slimmer’. Steeds vaker gebruiken we  slimme systemen om verkeer beter te begrijpen, te regelen en te sturen. Dat noemen we Smart Mobility.
De gemeente Steenwijkerland volgt de landelijke richtlijnen van de 'Data Top 15'. Deze richtlijnen helpen gemeenten om verkeersgegevens goed te gebruiken. Zo kunnen we betere keuzes maken voor vervoer, parkeren, navigatie en openbaar vervoer (zie ook: het nationaal toegangspunt mobiliteitsdata). Smart Mobility helpt bij vijf belangrijke doelen

1. Betere bereikbaarheid

Slimme gegevens zorgen ervoor dat mensen en goederen vlotter op hun bestemming komen. Denk aan:

  • Informatie over files, drukte of brugopeningen in apps.
  • Reistips via apps die OV, fiets en deelvervoer combineren.
  • Snellere routes voor hulpdiensten en bezorgdiensten.

Doel: Minder reistijd en betere toegang tot werk, school en voorzieningen.

2. Duurzaamheid en klimaat

Data helpt om vervuilend verkeer te verminderen en mensen te stimuleren duurzamer te reizen:

  • Slimme verkeersregelingen die vuile auto's beperken.
  • Informatie over plekken met laadpalen en schone logistiek.
  • Reisinformatie op maat om mensen uit de auto te krijgen.

Doel: Minder CO₂-uitstoot, fijnstof en stikstof. Beter voor het klimaat.

3. Verkeersveiligheid

Met data zien we waar het verkeer gevaarlijk is, bijvoorbeeld bij scholen of kruispunten:

  • Gevaarlijke plekken (“hotspots”) in beeld brengen.
  • Direct melding van ongelukken of gevaarlijk rijgedrag.
  • Beter handhaven en voorkomen van ongelukken.

Doel: Minder slachtoffers en meer veiligheid, vooral voor kinderen en ouderen.

4. Slim beleid maken

Met actuele data kunnen we sneller en beter beleid maken:

  • Inzicht in gedrag bij evenementen of in parkeergarages.
  • Beter onderbouwde keuzes voor investeringen en vergunningen.
  • Beleidsaanpassingen op basis van wat er echt gebeurt.

Doel: Sneller bijsturen, beter bestuur en meer slagkracht voor de gemeente.

5. Samenwerken op één manier

Dankzij landelijke afspraken zoals de “Data Top 15” kunnen overheden, bedrijven en platforms goed samenwerken:

  • Eén gezamenlijke standaardtaal voor data.
  • Minder versnippering, meer samenwerking.
  • Beter gebruik van innovaties zoals navigatie apps, AI en in-car technologie.

Doel: Een toekomstbestendig systeem voor mobiliteit, van lokaal tot landelijk niveau.

Wat is er al gedaan?

  • Google Maps is aangepast. Het centrum van Giethoorn stond verkeerd op de kaart. Nu is de locatie verplaatst. Daardoor volgen bezoekers vaker de juiste toegangsweg (Beulakerweg N334) en rijden ze minder over smalle wegen die niet zijn ingericht op grote verkeerswegen. Dit sluit aan op de bebording van de provincie.
  • Door deze aanpassing is ook een doel uit de Toekomstvisie 2020 bereikt: minder verkeer op De Bramen vanaf de Klosse. Dat was jarenlang een onveilige plek, zeker door extra drukte in 2023–2024. Zonder extra verkeersbesluiten is het daar al rustiger geworden.
  • De parkeerterreinen uit het DPVS zijn nu opgenomen in de digitale kaarten. Ze heten neutraal “P1”, “P2” enzovoort, zodat ze niet verwijzen naar bedrijven.

Wat is de volgende stap?

We willen dat deze statische parkeerinformatie ook real-time beschikbaar komt via navigatie. Zo kunnen bezoekers onderweg al zien waar het druk, vol of nog vrij is. Dit helpt om verkeer beter te spreiden.