Netcongestie

Het elektriciteitsnet in Nederland raakt steeds voller. We gebruiken steeds meer stroom, bijvoorbeeld voor elektrische auto’s, warmtepompen, nieuwe woningen en de groei van bedrijven. Ook leveren zonnepanelen op piekmomenten veel elektriciteit terug aan het net. Daardoor ontstaat op sommige momenten een tekort aan ruimte op het elektriciteitsnet. Dat noemen we netcongestie. Ook in de gemeente Steenwijkerland merken we hiervan de gevolgen. De netbeheerder werkten aan uitbreiding van het netwerk, maar dit kost tijd. Daarom gelden vanaf 1 juli 2026 landelijke regels voor de verdeling van beschikbare capaciteit op het elektriciteitsnet. Deze regels zijn vastgesteld door de Autoriteit Consument & Markt (ACM).

Wat verandert er vanaf 1 juli 2026?

Aanvragen voor een grootverbruikaansluiting kwamen al op een wachtlijst. Volgens de nieuwe regels komen per 1 juli 2026 alle nieuwe aanvragen voor een nieuwe of zwaardere aansluiting op een wachtlijst. Ook kleinverbruikers, zoals huishoudens en veel mkb-bedrijven, vallen vanaf dat moment onder deze regeling. Deze regeling geldt voor:

• inwoners;
• ondernemers;
• woningbouwprojecten;
• maatschappelijke voorzieningen, zoals scholen.

Wat betekent dit voor u?

Voor inwoners

Wilt u uw woning verduurzamen met bijvoorbeeld een warmtepomp, inductiekookplaat of laadpaal? Dan kan een zwaardere aansluiting nodig zijn. Door de beperkte ruimte op het net kan het langer duren voordat er capaciteit beschikbaar is. Wacht dus niet te lang met aanvragen, als het kan vóór 1 juli 2026.

Heeft u geen zwaardere aansluiting nodig? Dan verandert er niets en kunt u verder met uw plannen.

Voor ondernemers

Wilt u uw bedrijf uitbreiden of overstappen op elektrisch vervoer of elektrisch materieel? Dan kunt u te maken krijgen met langere wachttijden voor een aansluiting of uitbreiding van capaciteit.

Hierdoor kunnen plannen voor groei of verduurzaming vertraging oplopen.

Voor ontwikkelaars en initiatiefnemers

Werkt u aan woningbouw of een ander ruimtelijk project? Dan is het belangrijk om aanvragen voor elektriciteitscapaciteit zo vroeg mogelijk in te dienen.

De volgorde van aanvragen speelt vanaf 1 juli 2026 een grotere rol. De gemeente krijgt een belangrijke rol in het eerder aanvragen van grotere woningbouwprojecten. Daarvoor moeten ontwikkelaars en gemeente steeds vaker samenwerken bij het voorbereiden van aanvragen richting de netbeheerder.

Wie krijgt voorrang?

Omdat de beschikbare ruimte op het elektriciteitsnet beperkt is, gelden landelijke afspraken over welke aanvragen als eerste worden behandeld.

Projecten met een groot maatschappelijk belang krijgen daarbij voorrang. Het gaat om drie categorieën:

1. Projecten die ruimte op het net helpen vrijmaken
   Bijvoorbeeld grootschalige energieopslag of batterijen.
2. Essentiële voorzieningen en veiligheid
   Zoals zorginstellingen, hulpdiensten en waterbeheer.
3. Basisvoorzieningen
   Zoals woningbouw, onderwijs en warmtevoorzieningen.

Aanvragen die niet binnen deze categorieën vallen, worden later behandeld en kunnen daardoor langer op de wachtlijst staan.

Wat betekent dit voor Steenwijkerland?

De beperkte ruimte op het elektriciteitsnet kan gevolgen hebben voor ontwikkelingen binnen de gemeente.
Zo kunnen:

• woningbouwprojecten vertraging oplopen;
• verduurzamingsplannen later worden uitgevoerd;
• ondernemers minder zekerheid hebben over uitbreiding;
• inwoners langer moeten wachten op een nieuwe of zwaardere aansluiting

Niet alles kan tegelijk. Daarom moeten keuzes worden gemaakt in de verdeling van de beschikbare capaciteit.

Wat doet de gemeente?

De gemeente Steenwijkerland brengt in kaart welke projecten belangrijk zijn voor de ontwikkeling van de gemeente en waarvoor elektriciteitscapaciteit nodig is.

Deze projecten kunnen worden aangedragen bij de regionale netbeheerders Rendo en Liander.  De uiteindelijke verdeling van capaciteit gebeurt op basis van landelijke regels van de Autoriteit Consument & Markt (ACM).

Belangrijk om te weten:

• de ACM stelt de landelijke regels voor prioritering vast;
• de netbeheerder verdeelt de beschikbare capaciteit;
• de gemeente kan projecten voordragen, maar beslist niet over de uiteindelijke toewijzing.

Wat kunt u zelf doen?

U kunt helpen om de druk op het elektriciteitsnet te verminderen door bewust met stroomverbruik om te gaan.

Denk bijvoorbeeld aan:

• stroom gebruiken buiten piekmomenten;
• apparaten slim aansturen;
• energie opslaan of delen waar mogelijk.

De grootste drukte op het elektriciteitsnet is meestal tussen 16.00 en 21.00 uur. Meer informatie hierover vindt u op Zet ook de knop om.

Veelgestelde vragen